Opgelet: dit stille symptoom van de overgang mag je niet negeren

Is het leven een beetje… 'meh' geworden? Alsof de kleur uit je dagen is verdwenen, ook al is er objectief gezien niets aan de hand? Je bent niet alleen. Dit gevoel heeft een naam: anhedonie. En het is een erkend, maar vaak onbesproken symptoom van de overgang.

Wat is anhedonie precies?

Bij de menopauze denk je vast aan opvliegers en gigantische stemmingwisselingen. Maar anhedonie? Daar hoor je bijna nooit iemand over. En dat terwijl het een gigantische impact kan hebben op je mentale gezondheid.

Anhedonie is een hardnekkig gevoel van vlakheid, een onvermogen om nog plezier te beleven aan dingen waar je voorheen wél van genoot. Zoals expert Donna Morgan het omschrijft bij Woman & Home: "Het leven wordt afgestompt en vlak, en je stopt met genieten van dingen die je voorheen deden opleven." Die muziek waar je vroeger kippenvel van kreeg, doet je niets meer. Een gezellig diner met vrienden voelt als een verplichting. En die vlinders die je eerder voelde voor je partner? Die zijn nergens meer te vinden.

De oorzaak: een cocktail van hormonen

Tijdens de overgang verandert er nogal wat in je lichaam. De afname van oestrogeen heeft direct invloed op je 'gelukshormonen' dopamine en serotonine. Volgens onderzoek van Cambridge University Press verandert de menopauze de neurotransmitteractiviteit in de hersenen, wat je stemming en emotionele veerkracht beïnvloedt. In de meest letterlijke zin zit het dus inderdaad 'tussen je oren', maar dat heeft impact op je hele zenuwstelstel.

Auteur Tanith Carey legt uit dat het stresshormoon cortisol vrij spel krijgt als oestrogeen wegvalt. Tel daarbij op dat ook progesteron (je natuurlijke kalmeermiddel) en testosteron (voor zelfvertrouwen) afnemen, en je hebt de perfecte omstandigheden voor een vlak en futloos gevoel. Het is dan ook geen wonder dat anhedonie juist tijdens de (peri-)menopauze de kop opsteekt.

Wat kun je ertegen doen?

Gelukkig hoef je niet bij de pakken neer te zitten. Er zijn manieren om de regie terug te pakken en de kleur in je leven terug te brengen.

Leefstijl-tweaks voor je brein

Begin klein. Volgens Tanith Carey kan een dieet rijk aan suikers ontstekingen veroorzaken die de aanmaak van feel-good stofjes zoals serotonine verstoren. Kies voor pure, onbewerkte voeding. Ook een goede nachtrust is cruciaal, omdat slaaptekort de afgifte van dopamine in je beloningssysteem onderbreekt.

Herprogrammeer je denken

Negatieve denkpatronen zijn een groot obstakel. "Onze hersenen zijn geprogrammeerd om op dreigingen te focussen", zegt Donna Morgan. Probeer je gedachten bewust om te buigen. In plaats van te denken ‘ik wil me niet langer vlak voelen’, zeg je ‘ik wil me weer verbonden voelen’. Deze kleine aanpassing kan je brein trainen om te focussen op wat je wél wilt.

Bekijk ook

De 3 simpele geluksgewoonten van een Finse psycholoog: waarom 'altijd gelukkig zijn' niet werkt | Beau Monde

Zoek de verbinding op

Het allerbelangrijkste is om het te benoemen en hulp te zoeken. Praat erover met vrienden, je partner of een therapeut. "Een goede therapeut kan je helpen ontdekken wat er onder de oppervlakte speelt en je tools geven om je gedachten te herkaderen", aldus Donna Morgan. Voel je je niet gehoord bij de huisarts? Dan heb je het volste recht om een andere mening te vragen.

Onthoud dat herstel mogelijk is. Begin klein, met één ding per dag dat je een sprankje rust, comfort of zelfs plezier geeft. Vertrouw erop dat die vonkjes weer een vuur kunnen worden. Je verdient het om je weer volledig levend te voelen.